نقشهکشی ترامپ روی کره زمین؛ از برجهای نیویورک تا تنگه هرمز!
اظهارات اخیر یک مقام ارشد ایرانی به رویترز درباره تغییر رویکرد تهران از «دفاعی» به «تهاجمی»، از تغییر معادلات رویارویی ایران و آمریکا حکایت دارد؛ تحولی که به باور تحلیلگران، ابتکار عمل واشنگتن را به چالش کشیده و جنگ را بیش از گذشته به آزمونی برای اراده و تحمل طرفین تبدیل کرده است.
روحالله مردانی
در تاریخ ۱۴ اوت ۲۰۲۶، دونالد ترامپ در یک گردهمایی انتخاباتی در نیویورک، ادعایی تکاندهنده و درعینحال آشنا مطرح کرد: «به زودی تنگه هرمز را قلمرو آمریکا اعلام خواهم کرد.» این جمله که با خنده بیان شد، نه یک لغزش زبانی، بلکه حلقهای دیگر از زنجیرهای طولانی از توهمات و ادعاهای بیپایه است که کارنامه سیاسی او را پر کرده است.
مشکل این ادعا، صرفاً غیرقانونی بودن آن نیست (چرا که تنگهای بینالمللی است)، بلکه بیارتباطی کامل آن با واقعیت میدانی است. ترامپ که در روزهای اخیر بارها مدعی «کنترل کامل» بر تنگه توسط نیروی دریایی آمریکا شده، با واقعیتی کاملاً متفاوت روبروست. وبگاههای خبری و تحلیلگران مستقل گزارش دادهاند که تردد کشتیها در این آبراه استراتژیک به شدت کاهش یافته و ایران بر بخشهایی از آن تسلط دارد. شبکه فاکس نیوز نیز گزارش داد که به جای ۱۰۰ فروند کشتی در روز، تنها چند فروند اجازه عبور مییابند. خود ترامپ در سخنرانی اخیر به «آتش بزرگی که هرگز ندیدهاید» اشاره کرد که نشان از عدم موفقیت در مهار اوضاع دارد.
این تنها آخرین نمونه از الگوی رفتاری ترامپ نیست. واشنگتن پست در پایان دوره ریاستجمهوری او، بیش از ۳۰,۰۰۰ ادعای نادرست یا گمراهکننده را در کارنامه او ثبت کرد. این رقم عظیم، که از ۶ ادعا در روز در سال اول به ۳۹ ادعا در روز در سال آخر رسید، نشان میدهد که او نه گهگاهی، بلکه به صورت سیستماتیک از حقیقت فاصله میگیرد.
پیشینه این رفتار به دهها سال قبل بازمیگردد. تونی شوارتز، نویسنده کتاب «هنر معامله»، سالها پیش گفته بود ترامپ با «هایپربولی حقیقی» (Truthful Hyperbole) به عنوان یک تاکتیک تجاری برای جلب توجه کار میکرده و او توانایی شگفتانگیزی در متقاعد کردن خود به درستی هر چیزی که میگوید دارد. این ویژگی در عرصه سیاست به اوج رسید: از تئوری توطئه متولد نشدن اوباما در آمریکا گرفته تا ادعای دخالت پدر تد کروز در ترور کندی، و دروغهای بزرگ درباره تقلب در انتخابات ۲۰۲۰ که به حمله به کنگره انجامید. همچنین ادعاهای نادرست او درباره همهگیری کووید-۱۹ (از جمله «کنترل کامل» بر ویروس و بیضرر بودن ۹۹ درصد موارد) مستقیماً با گفتههای مقامات بهداشتی در تضاد بود.
استراتژی «سیلآسا کردن منطقه» که استیو بنن، مشاور ارشد ترامپ، به آن اذعان کرده، پاسخی به این سوال است که چرا این دروغها ادامه مییابند. این استراتژی که با حجم بالای ادعاهای خلاف واقع، فضای رسانهای را اشغال و مخاطب را خسته میکند، فارغ از حقیقت یا عواقب، تنها به دنبال ایجاد یک روایت خاص است. ادعای اخیر درباره تنگه هرمز، بیش از آنکه یک نقشه راه سیاسی باشد، نمایشی از این استراتژی برای جلب توجه در آستانه انتخابات است، حتی اگر با واقعیتهای تلخ و شکستهای میدانی در تناقض کامل باشد.
کارنامه دروغهای ترامپ آنقدر بلند است که نمیتوان این اظهارات را سادهانگاشت. برای او، «کنترل کامل» بر تنگه هرمز، چه درست باشد و چه نباشد، تنها یک جمله قدرتمند برای یک تیتر خبری است. اما تناقض عمیق میان این توهمات لفظی با واقعیت همواره در نهایت گریبانگیر او میشود.
انتهای پیام/
